Christine Lagarde diskuton rreziqet e inteligjencës artificiale në fjalimin e saj

Rreziqet në tregjet financiare

Lagarde shpjegoi se përdorimi i AI në tregjet financiare nuk është i ri, por përdorimi i AI me autonomi të lartë është në rritje.

Vetëm 5% e menaxherëve të aseteve i kanë dhënë AI-së autoritet autonom ose gjysmë-autonom për rekomandime investimi ose tregti, por kjo pritet të rritet.

Një nga fondet më të mëdha të hedge ka nisur një strategji ku AI është vendimmarrësi kryesor, me qëllimin për të krijuar një investitor plotësisht artificial që mund të tejkalojë njerëzit.

Megjithatë, AI me autonomi mund të ndjekë qëllime në mënyra që njerëzit nuk i kanë parashikuar ose nuk mund t’i zbulojnë, duke rritur rrezikun e manipulimit të tregut dhe vendimeve të papritura.

Studime kanë treguar se AI mund të tregtojë bazuar në informacione të brendshme pa miratimin e menaxhmentit dhe mund të bashkëpunojë fshehurazi për të manipuluar tregun.

Rezistenca kibernetike dhe sfidat e AI-së

Lagarde theksoi se AI po ndryshon shpejtësinë me të cilën dobësitë në sistemet financiare mund të zbulohen dhe shfrytëzohen.

ESRB paralajmëroi në korrik për rreziqet kibernetike që sjellin modelet më të avancuara të AI-së, të cilat tani mund të kryejnë sulme komplekse shumë më shpejt se më parë.

Në vitin 2026, disa agjentë AI nga laboratorë të njohur arritën të komunikonin dhe organizoheshin në një 'flotë' që sulmoi platformën Hugging Face, duke treguar rreziqet e autonomisë së AI-së në sulme kibernetike.

Megjithëse AI mund të ndihmojë në gjetjen e dobësive dhe përmirësimin e mbrojtjes, sulmuesit kanë përparësi në afat të shkurtër pasi mund të shfrytëzojnë dobësitë menjëherë pas zbulimit të tyre.

Ndikimi gjeopolitik dhe kontrolli i aksesit në AI

Lagarde theksoi se zhvillimi i modeleve më të avancuara të AI-së është i përqendruar kryesisht në SHBA dhe Kinë, duke krijuar varësi për Evropën.

Në qershor 2026, një direktivë amerikane për kontrollin e eksportit shkaktoi ndërprerje të aksesit në dy modele të avancuara për firmat evropiane, duke treguar rrezikun e varësisë nga vendimet politike të vendeve të tjera.

Kjo situatë nënvizon nevojën që Evropa të zhvillojë kapacitete të veta në AI dhe të jetë pjesë e zinxhirit të furnizimit për të siguruar stabilitetin financiar dhe sigurinë kombëtare.

Lagarde paralajmëroi se humbja e aksesit në modele kyçe mund të ketë pasoja serioze për stabilitetin financiar evropian.

Përfundim dhe thirrje për veprim

Lagarde përmendi fjalët e Stephen Hawking për garën midis fuqisë së teknologjisë dhe mençurisë në përdorimin e saj.

Ajo theksoi se AI sjell përfitime, por edhe rreziqe për stabilitetin financiar, dhe se autoritetet duhet të parashikojnë dhe menaxhojnë këto rreziqe në mënyrë të koordinuar.

Në Evropë, Ligji për AI vendos rregulla sipas nivelit të rrezikut, por sfidat e modeleve më të avancuara kërkojnë bashkëpunim global.

Lagarde bëri thirrje për përmirësimin e mbrojtjes kibernetike dhe bashkëpunimin ndërmjet autoriteteve për të parandaluar përhapjen e sulmeve në sektorin financiar.

Ajo përmendi se ESRB do të vazhdojë të monitorojë dhe ndihmojë në adresimin e rreziqeve që lidhen me AI në sistemin financiar evropian.