Boris Vujčić diskuton për perspektivat ekonomike në intervistën me Reuters
Gjatë intervistës me Reuters, guvernatori i Bankës Qendrore Kroate, Boris Vujčić, ka dhënë vlerësimet e tij mbi zhvillimet ekonomike dhe politikat monetare në rajon.
Fotografia: European Central Bank
Guvernatori i Bankës Qendrore Kroate, Boris Vujčić, në një intervistë për Reuters ka komentuar mbi ndikimin e çmimeve të larta të energjisë në pritshmëritë për inflacion dhe rritje ekonomike, duke theksuar se çmimet e energjisë kanë vazhduar të rriten që pas publikimit të projeksioneve të fundit të Bankës Qendrore Evropiane (ECB).
Ai ka shpjeguar se tregjet financiare po e bazojnë pritshmërinë për normat e interesit kryesisht në rritjen e çmimeve të energjisë, duke theksuar se mungesa e udhëzimeve të qarta nga ECB ka bërë që energjia të jetë pika kryesore e pritshmërive për inflacionin dhe normat e interesit.
Vujčić ka theksuar se pritshmëria për çmimet e energjisë ka ndryshuar që nga qershori, duke pritur që ato të mbeten të larta për një periudhë më të gjatë për shkak të pasigurisë së madhe gjeopolitike, dhe se vendimet do të merren në bazë të të dhënave të reja në secilën mbledhje të ECB-së.
Ai ka theksuar gjithashtu se vendimet monetare nuk bazohen vetëm në çmimet e energjisë, por në një gamë të gjerë të të dhënave ekonomike, duke paralajmëruar kundër fokusimit të tepruar vetëm në këtë faktor.
Në lidhje me pritshmëritë e tregut për disa rritje të normave të interesit gjatë 12 muajve të ardhshëm, Vujčić ka thënë se tregjet veprojnë sipas nevojës për të çmuar asetet, por se duhet marrë parasysh ndikimi i inflacionit të lartë në të ardhurat reale dhe konsumatorët, që mund të ndikojë në ngadalësimin e rritjes së Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB).
Ai ka komentuar edhe nivelin relativisht të ulët të rezervave të gazit në Evropë para dimrit, duke shpjeguar se gazi dhe nafta ndikojnë në inflacion në mënyra të ndryshme, me naftën që ka një ndikim më të menjëhershëm dhe gazin që ka një efekt më të qëndrueshëm përmes faturave të energjisë dhe kostove të prodhimit.
Vujčić ka theksuar se Evropa ka adaptuar duke rritur kapacitetin e energjisë së rinovueshme dhe investuar në efikasitet energjetik, duke arritur që energjitë e rinovueshme të përbëjnë 26% të konsumit final të energjisë dhe 50% të konsumit të energjisë elektrike.
Ai ka shtuar se ndikimi i dimrit do të jetë vendimtar për ekonominë, me dimër të ashpër që do të ketë efekt më negativ në PBB dhe të ardhurat reale sesa një dimër i butë, ndërsa ka theksuar se parashikimet klimatike mbeten të pasigurta.
Në lidhje me inflacionin e ushqimeve, Vujčić ka thënë se ndikimi i El Niño është kompleks dhe se në projeksionet bazë pritet që inflacioni i ushqimeve të rritet gradualisht, duke arritur në 3.4% në tremujorin e tretë të vitit 2027, pjesërisht për shkak të thatësirave të rënda në Evropë gjatë verës.
Ai ka vlerësuar se ekonomia e zonës euro ka treguar rezistencë ndaj rritjes së normave të interesit dhe çmimeve të energjisë deri tani, por transmetimi i politikës monetare po ndodh gradualisht, me norma më të larta të huamarrjes për hipotekat dhe kreditë korporative.
Vujčić ka përmendur se rritja e qëndrueshme e konsumit privat dhe eksportet kanë mbështetur rritjen ekonomike, duke theksuar se konsumatorët kanë qenë më aktivë se sa ishte parashikuar më parë, ndoshta për shkak të uljes së përkohshme të inflacionit.
Ai ka theksuar se politika monetare do të vazhdojë të përshtatet në bazë të të dhënave të reja dhe se rritjet e normave do të jenë graduale.
Në lidhje me normat e interesit mbi 2.50%, Vujčić ka thënë se nuk preferon të përdorë etiketa si “neutral” apo “restriktiv”, por se është më e rëndësishme të vlerësohet niveli i përshtatshëm i normave në një moment të caktuar.
Ai ka komentuar rritjen e ndjeshme të normave të obligacioneve sovrane, duke e lidhur këtë me pritshmëritë për inflacion, deficitin fiskal dhe ofertën rekord të obligacioneve korporative, si dhe ndikimet globale nga bankat qendrore të tjera si Fed dhe Banka e Japonisë.
Megjithatë, Vujčić ka thënë se kjo rritje nuk paraqet kërcënim për stabilitetin financiar, duke theksuar se sektori bankar evropian është i kapitalizuar mirë, likuid dhe fitimprurës.
Ai ka përmendur rreziqe të reja për stabilitetin financiar që lidhen me sigurinë kibernetike dhe rreziqet operacionale të lidhura me inteligjencën artificiale, si dhe vlerësimet e larta të bursave në sektorin e teknologjisë.
Në lidhje me ndikimin e inteligjencës artificiale në produktivitet, Vujčić ka thënë se është një pyetje qendrore, por se nuk ka ende përgjigje të qarta për efektet afatmesme dhe afatgjata, duke përmendur se në histori ka pasur entuziazëm për teknologji që nuk është realizuar plotësisht.
Ai ka folur edhe për ndikimin gradual të ndryshimeve në konkurrencën me Kinën, duke përmendur një shembull të një kompanie kroate që ka zëvendësuar pjesërisht makineritë gjermane me ato kineze për shkak të përmirësimit të cilësisë dhe çmimeve më të ulëta.
Vujčić ka diskutuar mbi përdorimin e kërkesave minimale të rezervave si një instrument monetar, duke thënë se ato janë të dobishme për sterilizimin e likuiditetit të tepërt në mënyrë të thjeshtë dhe të lirë, dhe se mund të kenë një rol më të madh në ECB.
Ai ka theksuar se për të rritur konkurrencën e bankave evropiane, është e nevojshme të përfundojë unioni bankar dhe unioni i kursimeve dhe investimeve për të krijuar një treg financiar më të integruar në Evropë.
Vujčić ka përmendur se tregu financiar evropian mbetet i fragmentuar, me rregulla dhe sisteme ligjore të ndryshme në vende të ndryshme, që e bëjnë biznesin më të shtrenjtë dhe më pak efikas.
Ai ka theksuar se kjo fragmentim ndikon edhe në transmetimin e politikës monetare, pasi ndryshimet në normat e interesit ndikojnë në mënyra të ndryshme në vende të ndryshme të zonës euro.
Guvernatori kroat ka shprehur dëshirën që politika monetare të transmetohet në mënyrë të barabartë në të gjitha vendet e eurozonës, duke përmendur Portugalin dhe Gjermaninë si shembuj.
Më shumë për këtë temë
Evropë
Boris Vujčić thekson rëndësinë e qëndrueshmërisë dhe integrimit në bankat evropiane
Evropë
Piero Cipollone diskuton perspektivat ekonomike në intervistën për Milano Finanza
Evropë